شقاق مقعدی و بیماری شقاق چیست؟، علائم، عوامل و تشخیص ها

شقاق مقعدی و بیماری شقاق چیست؟، علائم، عوامل و تشخیص ها

شقاق مقعدی ، پارگی کوچک و نازک روی مقعد است و میتواند در  هنگام عبور  مدفوع سخت و یا بزرگ در حین حرکت روده ایجاد شود. شکاف مقعد به طور معمول باعث ایجاد درد و خونریزی در هنگام دفع مدفوع میشود. همچنین  قسمت انتهایی مقعد را دچار اسپاسم کند.

بیماری شقاق مقعد می تواند در هر سنی افراد را تحت تأثیر قرار دهد. بیشتر شکاف های مقعد با درمان های ساده مانند افزایش فیبر یا وان آب گرم بهتر می شوند ولی درمان نمیشوند.برای درمان شقاق  به پزشک مراجعه کنید. برخی از افراد که دچار این بیماری هستند، ممکن است به دارو یا گاهی اوقات به جراحی نیاز داشته باشند.

علائم شقاق

علائم شقاق مقعدی

  • احساس پارگی یا شکاف اطراف مقعد
  • یک شکاف قابل مشاهده اطراف مقعد
  • درد در هنگام حرکات روده
  • مشاهده خون در دستمال کاغذی یا دستشویی
  • خون بر روی سطح مدفوع
  • خونی که رنگ آب را تغییر می دهد
  • ترشحات بدبو

علائم شکاف مقعدی مزمن:

  • حرکات روده ی دردناک بدون خونریزی
  • سوزش و خارش اطراف پوسته ی مقعد
  • ایجاد پوسته ی اضافه در اطراف شکاف مقعدی

علائم شکاف مقعدی مزمن در کودکان و نوزادان:

  • گریه کردن در هنگام حرکات روده
  • خون در سطح مدفوع بر روی پوشک
  • شکاف قابل مشاهده اطراف مقعد

چه عواملی موجب شقاق میشود

  • یبوست یا مدفوع بزرگ و سفت
  • اسهال مداوم
  • زایمان
  • مقاربت مقعدی
  • سرطان مقعد
  • لوسمی
  • اچ آی وی
  • عوارض ناشی از شرایط دیگر مانند کولیت اولسراتیو کرون

چگونه از شقاق جلوگیری کنیم

  • مدت زیادی در توالت نشینید.
  • هنگام دفع زور نزنید.
  • مقعد خود را خشک نگه دارید.
  • بعد از هر بار عمل دفع خود را تمیز کنید.
  • از دستمال کاغذی یا دستمال های مرطوب بدون الکل استفاده کنید.
  • اسهال مداوم خود را درمان کنید. 
  • از فیر یا مکمل های فیبردار استفاده کنید:اگر فیبر در رژِیم غذایی برای درمان یبوست کافی نبود , ملین میتواند کمک کننده باشد. کارکردهای آنها متفاوت است.امن ترین نوع ملین، مسهل های فله ای یا مکمل های فیبر در نظر گرفته شده است که مدفوع  را توسط جذب آب افزایش و باعث روان شدن آن میشود. همچنین به انقباضات موجود در روده بزرگ برای دفع کمک میکند. مسهل های تشکیل دهنده فله شامل کلسیم پلی کربوفیل، متیل سلولز، پیسیلوم یا دکسترین گندم هستند. این مسهل ها باید با آب مصرف شوند.
  • مسدود کننده ی کانال کلسیم: مسدودکننده های کانال کلسیم داروهایی برای درمان فشار خون است و برای درمان شقاق مقعدی عاملی موثر است.
  • وان آب گرم: وان را با چند سانتی متر آب ولرم پر کنید و روزی ۱۰الی ۱۵ دقیقه در آن بنشینید این کار باعث میشود، درد کاهش یابد.

چگونه علائم بیماری را کاهش دهیم؟

رعایت برخی نکات باعث میشود دفع مدفوع راحتتری داشته و به درمان شقاق کمک میکند. برای درمان، سعی کنید از یبوست جلوگیری کنید:

  • خوردن یک رژیم غذایی پر فیبر مانند میوه ها و سبزیجات، نان، پاستا و برنج به بهبود علائم کمک میکنند. بزرگسالان باید روزی ۳۰ گرم فیبر دریافت کنند.
  • هیدراته بمانید و مقدار زیادی مایعات بنوشید.
  • مدفوع خود را نگه ندارید زیرا یبوست را تشدید میکند.
  • حداقل روزی ۱۵ دقیقه ورزش کنید زیرا منجر به جریان خون بهتر در بدن میشود و خونرسانی به قسمت های تحتانی نیز افزایش می یابد.
  • میتوانید از مسکن ها مانند: پاراستامول یا ایبو بروفن برای کاهش درد استفاده کنید.
  • در وان آب گرم بنشینید.

چه زمان به پزشک مراجعه کنم

  •  درد, سوزش یا خارش 
  • احساس ناراحتی 
  • آزار و ناراحتی
  •  خونریزی 

تشخیص ها

پزشک معمولاً با بررسی ناحیه اطراف مقعد ، می تواند شقاق را تشخیص دهد. ممکن است برای تأیید تشخیص، معاینه رکتوم انجام شود.

در طی این معاینه، پزشک یک آنوسکوپ را در روده وارد کند تا بتواند پارگی را ببیند. این ابزار پزشکی یک لوله نازک است که به پزشکان اجازه می دهد کانال مقعد را معاینه کنند.

استفاده از آنوسکوپ  به پزشک کمک میکند تا دلایل دیگری از درد مقعد یا رکتال مانند بواسیر را پیدا کند. در برخی موارد از درد رکتوم ، برای ارزیابی بهتر از آنوسکوپی استفاده میشود.

معاینه

بعد از بیان علائم, بهترین روش برای تشخیص شکاف مقعدی معاینه بدنی است. پزشک ممکن است اطراف شکاف را معاینه کند. 

ممکن است شما به معاینه مقعدی نیاز داشته باشید(هنگامی که پزشک با یک دستکش توسط انگشت, داخل مقعد شما را معاینه میکند) یا آنوسکوپی(وقتی پزشک نور روشنی را توسط لوله درون کانال مقعد قرار می دهد) گاهی اوقات انجام دادن این کارها واجب است.

آزمایش بیشتر

به طور کلی معاینه نیاز است. اما اگر پزشک فکر می کند یک بیماری التهابی روده منجر به شکاف مقعد شده ، ممکن است به آزمایش های بیشتری نیاز داشته باشید.

همچنین میزان و محل شکاف مقعدی می تواند علائم بیماری دیگری مانند کرون باشد.وجود برچسب پوستی در یک انتهای شکاف ممکن است به شکافهای مزمن مقعد نیز اشاره داشته باشد.  

پزشک  همچنین ممکن است برای دیدن قسمت تحتانی روده بزرگ یا سیگموئید ، یک آزمایش به نام سیگموئیدوسکوپی را پیشنهاد کند یا برای بررسی کل روده بزرگ به کلونوسکوپی احتیاج باشد. هر دو آزمایش شامل وارد کردن یک لوله ی نوری بلند، نازک، نرم داخل روده می باشد و از آنها برای جستجوی رشد غیر طبیعی تومور یا شرایط التهابی روده استفاده می شود.

 

پرتو کلینیک در نظر دارد تا در محیطی کاملا آرام و بهداشتی، درمان انواع بیماری های نشیمنگاهی با لیزر را به مشتریان ارائه دهد